เอฟเวอร์ตัน (Everton Football Club) หรือที่แฟนบอลทั่วโลกรู้จักในนาม “เดอะ ทอฟฟี่ส์ (The Toffees)” คือหนึ่งในสโมสรฟุตบอลที่เก่าแก่และทรงเกียรติยศมากที่สุดในประวัติศาสตร์ฟุตบอลอังกฤษ ก่อตั้งขึ้นในปี 1878 ณ นครลิเวอร์พูล เอฟเวอร์ตันคือ 1 ใน 12 สโมสรสมาชิกผู้ร่วมก่อตั้งฟุตบอลลีก (The Football League) ในปี 1888 และเป็นสโมสรที่ลงเล่นบนลีกสูงสุดของอังกฤษยาวนานที่สุดเป็นอันดับ 2 ในประวัติศาสตร์
บทความนี้จะพาแฟนบอลย้อนรอยประวัติศาสตร์กว่า 148 ปีของทัพ “ทอฟฟี่สีน้ำเงิน” ตั้งแต่ยุคบุกเบิกที่กูดิสัน พาร์ค ยุคทองแชมป์ลีก 9 สมัย ตำนานดิ๊กซี่ ดีน เจ้าของสถิติ 60 ประตูในหนึ่งฤดูกาล จนถึงการก้าวสู่สังเวียนแห่งใหม่ริมน้ำเมอร์ซีย์
1. กำเนิดสโมสรและยุคบุกเบิก (1878 – 1920s)
สโมสรก่อตั้งขึ้นในปี 1878 ภายใต้ชื่อ St. Domingo FC เพื่อให้สมาชิกในโบสถ์ได้เล่นกีฬา ก่อนจะเปลี่ยนชื่อเป็น Everton ในปี 1879 ตามชื่อเขตในเมืองลิเวอร์พูล เดิมทีเอฟเวอร์ตันเคยใช้สนามแอนฟิลด์เป็นรังเหย้า ก่อนจะเกิดข้อพิพาทเรื่องค่าเช่าสนามในปี 1892 ทำให้สโมสรย้ายข้ามสวนสาธารณะสแตนลีย์ พาร์ค มาสร้างสนาม กูดิสัน พาร์ค (Goodison Park) ซึ่งกลายเป็นสนามฟุตบอลแห่งแรกของอังกฤษที่สร้างขึ้นเพื่อฟุตบอลโดยเฉพาะ
2. ตำนาน ดิ๊กซี่ ดีน และยุคทองแชมป์ลีก 9 สมัย
บุคคลที่เป็นสัญลักษณ์สูงสุดตลอดกาลของเอฟเวอร์ตันคือ ดิ๊กซี่ ดีน (Dixie Dean) ศูนย์หน้าผู้สร้างสถิติยิง 60 ประตูในลีกสูงสุดฤดูกาล 1927-28 ซึ่งยังคงเป็นสถิติสูงสุดตลอดกาลของวงการฟุตบอลอังกฤษที่ไม่มีใครทำลายได้
ต่อมาในทศวรรษ 1980 ภายใต้การคุมทีมของ ฮาวเวิร์ด เคนดัลล์ (Howard Kendall) เอฟเวอร์ตันก้าวขึ้นสู่จุดสูงสุดในฐานะทีมที่ดีที่สุดในยุโรป คว้าแชมป์ดิวิชัน 1 (เดิม) 2 สมัย (1984-85, 1986-87), แชมป์เอฟเอ คัพ 1984 และคว้าแชมป์ ยูโรเปียน คัพ วินเนอร์ส คัพ 1985
3. ทำเนียบเกียรติยศ (Honours & Trophies)
| รายการแข่งขัน | จำนวนแชมป์ | ฤดูกาลที่ชนะเลิศ |
|---|---|---|
| แชมป์ลีกสูงสุดอังกฤษ (First Division) | 9 สมัย | 1890–91, 1914–15, 1927–28, 1931–32, 1938–39, 1962–63, 1969–70, 1984–85, 1986–87 |
| เอฟเอ คัพ (FA Cup) | 5 สมัย | 1905–06, 1932–33, 1965–66, 1983–84, 1994–95 |
| ยูโรเปียน คัพ วินเนอร์ส คัพ | 1 สมัย | 1984–85 |
| แชริตี้ ชิลด์ (FA Charity Shield) | 9 สมัย | 1928, 1932, 1963, 1970, 1984, 1985, 1986, 1987, 1995 |
4. ขุมกำลังยุค 2025/2026: ยุคใหม่แห่งเมอร์ซีย์ไซด์
ปัจจุบัน เอฟเวอร์ตัน นำทัพโดย จอร์แดน พิคฟอร์ด (Jordan Pickford) ผู้รักษาประตูมือหนึ่งทีมชาติอังกฤษ, จาร์รัด แบรนธ์เวต (Jarrad Branthwaite) ปราการหลังดาวรุ่งระดับท็อป, ดไวท์ แม็คนีล (Dwight McNeil) และ โดมินิก คัลเวิร์ต-เลวิน (Dominic Calvert-Lewin) ที่พร้อมพาสโมสรก้าวสู่อนาคตอันสดใส
